Hasta
Hakları
HASTA SORUMLULUKLARI
Hastanın bir sağlık kuruluşuna
başvurmadan ve başvurduktan sonraki süreçte yerine getirmesi gererken ödev ve
yükümlülüklerdir.
Genel sorumluluklar
- Kişiler kendi sağlığına dikkat etmek için elinden geleni yapmalı ve sağlıklı
bir yaşam için elinden geleni yapmalı.
- Kişi uygunsa kan verebilir ve organ bağışı yapabilir
- Basit durumlarda kişiler kendi bakımlarını yapmalıdır.
Sosyal Güvenlik durumu;
- Hasta; sağlık sosyal güvenlik ve kişisel bilgilerindeki değişiklikleri
zamanında bildirmek durumundadır
- Hasta sağlık karnesinin ( Bağ,kur, Yeşil Kart vb) vizesinin zamanında
yaptırmak zorundadır.
Sağlık çalışanlarını bilgilendirme;
- Hasta; yakınmalarını daha önce geçirdiği hastalıkları, yatarak herhangi bir
tedavi görüp görmediğini varsa halen kullandığı ilaçları ve tüm sağlığı ile
ilgili bilgileri tam , eksiksiz vermelidir.
Hastane kurallarına uyma;
- Hasta; başvurduğu sağlık kuruluşunun kural ve uygulamalarına uymalıdır.
- Hasta Sağlık Bakanlığı ve diğer sosyal güvenlik kurumlarınca belirlenen sevk
zincirine uymalıdır.
- Hastanın tedavi, bakım ve rehabilitasyon süresince sağlık çalışanları ile
işbirliği içinde olması beklenir.
- Hasta randevulu hizmet veren bir sağlık tesisinden yaralanıyorsa randevunun
tarih ve saatine uyması ve değişiklikleri ilgili yerlere bildirmesi gerekir.
- Hasta hastane personelinin, diğer hastaların ve ziyaretçilerinin
haklarına saygı göstermelidir.
- Hasta hastane malzemelerine verdiği zararı önlemek zorundadır.
Tedavisi ile ilgili önerilere uyma;
- Hasta; tedavisi ve ilaçlarla ilgili tavsiyeleri dikkatle dinlemeli ve
anlamadığı yerleri sormalıdır.
- Hastanın tedavisi ile ilgili önerilere uyum sağlayamamam durumu söz konusu ise
bunu sağlık çalışanlarına bildirmesi gerekir.
- Hasta sağlık bakım ve taburcu sonrası bakım planını beklendiği gibi
doğru anlayıp anlayamadığını belirtmesi gerekir.
- Hasta uygulanacak tedaviyi reddetmesi veya önerilere uymamasından dolayı
doğacak sorunlardan kendisi sorumludur.
HASTA HAKLARI
İnsan, sadece insan olmasından dolayı doğuştan bazı hakları kazanarak dünyaya
adımını atmaktadır. Hak kavramı evrensel bir kavramdır. Kısaca hak; ‘hukuk
kurallarının kişilere tanıdığı yetki´ olarak tanımlanabilir.
İnsan hakları ilk kez 1215 yılında İngiltere´de tanınmıştır. Resmi olarak 18.
yüzyıl sonlarında Amerikan Haklar Bildirgesi ve 1789 Fransız İnsan ve Vatandaş
Hakları Evrensel Bildirgesi yayımlanmıştır. Birleşmiş Milletlerin kurulmasıyla
insan hakları evrensel hale geldi. İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi
yayınlandı. Buna göre; herkesin özgür, onurlu, hakları bakımından eşit oldukları
belirtilmektedir.
İnsan haklarını kısaca; tüm insanların her açıdan doğuştan eşit ve özgür olması
diye tarif etmek mümkündür. Söz konusu bu özgürlük, başkalarının haklarına
saygılı olmak ve bu hakları çiğnememe zorunluluğu ile dengelenmiştir. Çeşitli
insan hakları bulunmaktadır. Hasta hakları da temel insan haklarından birisidir.
1) Hizmetten genel olarak faydalanma : Adalet ve Hakkaniyet
ilkeleri çerçevesinde sağlık hizmetlerinden faydalanma. Irk, dil, din ve mezhep,
cinsiyet, felsefi inanç,ekonomik ve sosyal durumları dikkate alınmadan hizmet
alma hakkı vardır.
2) Bilgilendirme ve bilgi isteme : Her türlü sağlık hizmetinin
ve imkanının neler olduğunu öğrenmeye ve sağlık durumu ile ilgili her türlü
bilgiyi sözlü veya yazılı isteme hakkı vardır.
3) Sağlık kuruluşunu ve personelini, seçme ve değiştirme :
Sağlık kuruluşunu seçmeye, değiştirmeye ve seçtiği sağlık tesisinde verilen
sağlık hizmetlerinden faydalanmaya, sağlık hizmeti verecek vermekte olan
tabiplerin ve diğer sağlık çalışanlarının kimliklerini, görev ve unvanlarını
öğrenmeye seçme ve değiştirmeye hakkı vardır.
4) Mahremiyet : Gizliliğe uygun bir ortamda her türlü sağlık
hizmeti almaya hakları vardır.
5) Reddetme, durdurma ve rıza : Tedaviyi reddetmeye,
durdurulmasını istemeye, tıbbi müdahalelerde rızasının alınmasına ve rıza
çerçevesinde hizmetten faydalanmaya hakkı vardır.
6) Güvenlik : Sağlık hizmetini güvenli bir ortamda almaya,
7) Dini vecibeleri yerine getirebilme : Sağlık tesisinin
imkanları ölçüsünde ve idarece alınan tedbirler çerçevesinde, dini vecibelerini
yerine getirmeye hakkı vardır.
8) İnsani değerlere saygı gösterilmesi, saygınlık görme ve rahatlık :
Saygı, itina ve ihtimam gösterilerek, güler yüzlü, nazik, şefkatli bir ortamda,
her türlü hijyenik şartlar sağlanmış gürültülü ve rahatsız edici bütün etkenler
giderilmiş bir sağlık hizmeti almaya hakkı vardır.
9) Ziyaret ve refakatçi bulundurma : Sağlık tesislerince
belirlenen usül ve esaslar çerçevesinde ziyaretçi kabul etmeye ve mevzuatın ve
sağlık tesisinin imkanları ölçüsünde ve hekimin uygun görmesi halinde refakatçi
bulundurmaya hakkı vardır.
10) Müracaat, şikayet ve dava hakk ı: Haklarının ihlali
halinde, mevzuat çerçevesinde her türlü başvuru, şikayet ve dava hakkını
kullanmaya hakkı vardır.